Broeder Karel Lucas overleden.

Karel werd geboren op 24 januari 1927 te Roermond in een gezin van acht kinderen, vijf jongens en drie meisjes. Een jongetje werd doodgeboren, broer Wim overleed al op 16-jarige leeftijd, zus Mia trad in bij de zusters Birgitinessen in Weert. Na de lagere school ging Karel naar de ambachtsschool en volgde de driejarige opleiding meubelmaker: twee jaar theorie en een jaar praktijk. Met het diploma meubelmaker op zak werkte hij enkele jaren voordat hij in 1946 begon aan zijn opleiding tot broeder bij de Missionarissen van Afrika (Witte Paters). Hij was een jaar in ons vormingshuis St. Charles in Boxtel en twee jaar in ons noviciaat in ‘s-Heerenberg. Daar werd hij op 7 september 1949 lid van onze Sociëteit door het afleggen van de missionariseed.

Karel had een gezond verstand en toonde initiatief en organisatie talent. Van nature was hij goed en gedienstig, en gemakkelijk in de omgang. Hij was een gestage werker, had een groot doorzettingsvermogen en deed alles met orde en regelmaat. Hij kon zich goed aanpassen aan zijn medebroeders in de gemeenschappen waarin hij leefde en aan de taken die hem werden toevertrouwd. Hij was wat verlegen van aard en was daardoor soms te zacht als hij leiding moest geven. Zijn hobby’s waren tekenen en schetsen en hij had veel smaak in het aanbrengen van versieringen.

De eerste zes jaren na het afleggen van de missionariseed bleef Karel in Nederland. Hij was drie jaar lang portier in ons vormingshuis te ‘s-Heerenberg en vervulde gedurende twee jaar dezelfde taak in de procure in Boxtel. Daarna was hij een jaar kok in de gemeenschap van St. Charles bij Boxtel. In het voorjaar van 1955 ging hij naar Heston en Dorking (Engeland), waar hij enkele cursussen volgde om zich voor te bereiden op zijn vertrek naar Afrika.

Op 6 december (Sinterklaas) 1955 vertrok Karel naar het bisdom Mzuzu in Malawi waar hij na aankomst meteen begon met het oprichten van de Limpasa Trade School (ambachtsschool) vlakbij Nkata Bay. Het was de tweede ambachtsschool in heel Malawi. Het was echt een pionierstaak: het eerste jaar waren er 9 leerlingen die in de ochtend les kregen in verschillende ambachten en in de namiddag aan de slag gingen om allerlei benodigdheden te maken voor de school: werkbanken, tafels, stoelen, tekenhaken, tekenborden, enz. Tweemaal per week kwamen andere medebroeders om les te geven in Engels en Wiskunde.

In de paasvakantie bouwden dezelfde leerlingen een slaapzaal, eetzaal, en recreatiezaal want de school was nog niet afgebouwd. Het tweede jaar kwamen er 12 leerlingen bij en werd Karel bijgestaan door een malawiaanse medewerker. Het waren zware en lange dagen: Karel stond om 05.00 uur op en ging om 21.00 uur doodmoe naar bed.

Het duurde niet lang of de ambachtsschool verhuisde naar de stad Mzuzu en Karel verhuisde mee. Moeilijke jaren lagen in het verschiet. In 1960 kampte de school met een groot geld- en personeelstekort en gingen de leerlingen in staking: 20 van de 40 leerlingen verlieten de school. Karel schreef daarna: “Nu gaat het veel beter, nu het kaf van het koren gescheiden is”. Dat was hoogstwaarschijnlijk waar, maar het was toch een grote teleurstelling voor hem want al die leerlingen hadden een opleiding gevolgd tot timmerman en meubelmaker. In 1973 schreef zijn bisschop: “Broeder Karel maakt regelmatig bouwtekeningen, en heeft daar zeker talent voor”. Naast al dit werk voor de school vond Karel ook nog tijd om godsdienstonderricht te geven.

Toen in juni 1966 de ambachtsschool werd overgenomen door de Broeders Maristen, werd Karel benoemd voor de parochie in Nkata-Bay. Hij leerde er de Tembuka taal, gaf in de voormiddag godsdienstonderricht in scholen, en ging in de namiddag op zijn brommertje naar de buitenstaties om gezinnen te bezoeken. Dit soort apostolaat lag hem toch niet zo goed en na een half jaar vroeg hij om overplaatsing. Hij was enkele maanden in de kweekschool in Katete maar werd daarna benoemd voor de Technische School in Namitete, waar broeder Wiro (Kees van Asten) directeur was.

Tijdens een verlof in Nederland maakte hij in 1968, samen met andere Witte Paters, een 30-daagse retraite in Rome. Dat was voor hem een gelegenheid om terug te kijken op zijn missionarisleven sinds hij de missionariseed aflegde en om naar de toekomst te kijken. Die toekomst zou heel wat verandering brengen in zijn leven.

In mei 1970 kwam Karel naar Nederland. Hij deed een 2-jarige opleiding tot leraar van een ambachtsschool en volgde daarna enkele cursussen aan de Hogeschool voor Theologie en Pastoraat te Heerlen. Met deze opleidingen wilde hij weer les gaan geven aan een beroepsopleiding in Malawi, maar intussen waren er genoeg Malawianen die bekwaam waren om leraar aan een ambachtsschool te zijn. En zo kwam het dat Karel werk zocht in de sociale sector. Hij kreeg in oktober 1973 een aanstelling als Werkleider bij de Arbeidstherapie in de instelling St. Willibrord te Heiloo. In de vrije uren volgde hij een meerjarige cursus en behaalde op 19 mei 1978 het diploma MBO-Arbeidstherapie. Veertien jaar lang heeft hij met veel plezier en grote toewijding dat werk gedaan, totdat hij in 1987 met vervroegd pensioen ging.

Karel kwam in 1988 terug naar zijn geboortestreek en vond huisvesting in Roermond waar hij vele jaren als vrijwilliger Nederlandse les gaf aan immigranten. Naast taalles aan volwassenen hielp hij ook veel kinderen met een achterstand bij hun huiswerk: meisjes van groep 7 en 8 uit Sri Lanka, een Turkse jongeman die zich aan het omscholen was tot metselaar, een Marokkaanse jongeman op de MTS, een Afghaanse jongeman op de MEAO, enz. Zo gaf hij ook taalles aan de Imam van de Turkse moskee. Bij velen van hen ging hij op bezoek aan huis en ook bezocht hij hun scholen om met hun leraren en onderwijzers te spreken. Op die manier kon hij hulp bieden bij problemen die vaak in migrantenfamilies voorkomen. In 1999 schreef hij: “Als ik nu door de wijk loop, kom ik veel bekende gezichten tegen en word ik dikwijls gevraagd om nog eens te komen praten”. Dit interculturele apostolaat van ontmoeting en dialoog deed Karel gedurende bijna 20 jaren, en het kreeg zoveel vertakkingen dat we het wel zijn levenswerk mogen noemen.

Bijna 80 jaar oud, verhuisde Karel in 2006 van Roermond naar onze gemeenschap in Heythuysen, om samen met medebroeders echt te rusten en van de oude dag te genieten. Nog vijf jaar lang bleef hij les geven aan immigranten. Vanwege zijn vriendelijkheid en dienstbaarheid deed hij vaak, en met veel plezier, wat boodschappen voor de paters en broeders die zelf niet meer naar de winkels konden gaan. Hij was gekend vanwege zijn humoristische reacties en zijn vrolijke lach. Naarmate hij ouder werd had hij meer behoefte aan hulp en hoorden we hem steeds vaker (en harder!) hoesten. Hij kreeg een rollator om zich zelfstandig te verplaatsen, later zat hij in een rolstoel en werd hij door anderen voortgeduwd. Hij werd goed verzorgd door ons coördinatieteam en door de thuiszorg van St. Charles. Zijn familie was hem dierbaar en hij kreeg geregeld bezoek van neven en nichten, met wie hij soms ook uit eten ging. En zo kwam zijn honderdste verjaardag steeds dichterbij.

Jammer genoeg maakte hij op 11 juni 2026 met zijn rolstoel een ongelukkige val ten gevolge waarvan hij in het ziekenhuis werd opgenomen. Daar bleek dat Karel niet meer naar zijn appartement terug kon gaan. De laatste twaalf dagen van zijn leven bracht hij door in zorgcentrum Hornerheide waar hij met veel liefde werd verzorgd en door familie, medebroeders en ons coördinatieteam werd bezocht. Hij is daar op 7 juli 2026 vreedzaam overleden.

Op maandag 13 juli 2026 zullen we om 14.30 uur afscheid nemen van broeder Karel Lucas tijdens een Eucharistieviering in de kapel van Huize St. Charles in Heythuysen en hem ter ruste leggen op het kerkhof aldaar.

Namens de familie
Monique Geerling-Lucas
Bredeweg 33
6041 GA Roermond

Namens de Witte Paters
Jozef de Bekker
Op de Bos
26093 NC Heythuysen